انجمن ویکی قلم‌های فارسی
ورود / عضویت

رفتار فارسی در پلنگ برفی

بحث پیرامون مسائل مربوط به قلم‌سازی، حروف‌چینی و بومی‌سازی

رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 25 دسامبر 2010, 01:09

این یک تست جنگی بود که برای خودم انجام داده بودم تا رفتار فارسی در نرم‌افزارهای مختلف روی پلنگ برفی دستم بیاید. گفتم بد نیست آن را با شما در میان بگذارم.‬
‫تست از این قرار بود که یک پاراگراف متن فارسی (از مصاحبهٔ پرویز قلیچ‌خانی با بی‌بی‌سی) را با دو نوع فانت مختلف بنویسم و واکنش نر‌م‌افزارهای مختلف نسبت به این دو نوع فانت را بسنجم. توجه داشته باشید که منظورم از دو نوع فانت، دو شکل مختلف از فانت نیست. منظورم دو نوع ساختار مختلف فانت برای بازتولید متن فارسی است. یکی با استفاده از تکنولوزی ویندوز و دیگری با استفاده از تکنولوژی مک. برای این منظور پاراگراف اول با Arial Unicode MS نوشته شده است که شاهکار دیگری از زیبا نویسی فارسی را عرضه می‌کند (!) و دیگری با Geeza Pro که قلم پیشفرض سیستم مک برای نمایش متون فارسی-عربی است. طبعاً اولی تکنولوژی ویندوز را دارد و دومی تکنولوژی مک را.‬
‫در این تست با چیزهایی روبرو شدم که قابل پیش‌بینی بود و چیزهای دیگری که برایم تازگی داشت. یادآور می‌شوم که این یک تست جنگی است و اگر دوستان تجربهٔ بیشتری با هر یک از نرم‌افزارهای تست شده دارند، می‌توانند در اینجا در میان بگذارند.‬
TextEdit
‫آزمایش با TextEdit شروع شد و متن آزمایشی هم بر روی TextEdit تنظیم شد زیرا این برنامه مادر هر چیزی است که در سیستم مک در مورد متن و نمایش متن وجود دارد. همانطور که در عکس ضمیمه پیداست، TextEdit هم از عهدهٔ پاراگراف اول با Arial Unicod MS برآمده است و هم طبعاً از عهدهٔ پاراگراف دوم با Geeza Proی خود سیستم. نکتهٔ گفتنی در این مورد این است که هیچ چیزی از امور نمایش متن در هیچکدام از دو تکنولوژی فانت اشکالی پیدا نکرد و نیم‌فاصله هم (در نام قلیچ‌خانی) به درستی در هر دو پاراگراف به نمایش درآمد.‬
Mellel
‫مِلِل اولین واژه پردازی بود که روی Mac OS X از نگارش راست به چپ پشتیبانی کرد. روش «حروفچینی» متن فارسی-عربی اما، نه روشی بود که مک بکار می‌برد و نه روشی که ویندوز. روش اولیهٔ Mellel برای نمایش متن فارسی با اتکا به یک دستورالعمل یونیکدی بود که کُدهای اشکال آلترناتیو هر حرفی را ثبت کرده است. به عبارت روشن‌تر یونیکد یک کُد برای حرف مثلاً «ب» دارد و یک کُد دیگر برای حرف «ب‍» و کُد دیگری برای «‍ب‍» و «‍ب» و اگر این اشکال آلترناتیو «ب» در فانت با این کُدهای یونیکد مشخص شده باشند، مِلِل می‌توانست از آن فانت برای نمایش فارسی استفاده کند. فانت‌های خود مک، از جیزه گرفته تا دیگر فانت‌های عربی، و همچنین اکثر فانت‌های فارسی داری که با ویندوز می‌آیند و یا مثلاً فانت‌های بُرنا رایانه، همگی کُدهای یونیکدی اشکال آلترناتیو حروف را مشخص کرده‌اند و به همین دلیل Mellel در سال‌های گذشتنه کارآمدترین واژه پرداز برای متن فارسی روی پلاتفرم مک به حساب می‌آمد. در سال‌های بعد Mellel پشتیبانی از تکنولوژی OpenType ویندوز و ادوبی را به موتور متن خود اضافه کرد که از عهدهٔ نمایش ظرایف نمایشی قلم‌های با تکنولوژی ویندوز و ادوبی تا حدودی برمی‌آمد. اما قلم‌های تکنولوژی خود مک هنوز با آن روش اولیه حروفچینی می‌شدند که متکی به کُد یونیکدی آلترناتیوهای نمایشی بود. این روش اگرچه حروف را به هم می‌چسباند و قابل خواندن می‌کرد، ولی فاقد توانایی‌های تکنولوژی AAT برای خوش‌نویسی و نمایش ظرایف حروفچینی بود. اشکال دیگر -و عمده- آن روش این بود که فقط برای زبان‌هایی که در یونیکد جا افتاده بودند قابل استفاده بود. فارسی و عربی. برای زبان‌هایی مثل کُردی، پشتو و امثال آن، یونیکد کُدی برای آلترناتیوهای نمایش حروف ندارد و این آلترناتیوها تنها با بکارگیری تکنولوژی درونی فانت، AAT یا OpenType قابل دسترس هستند.‬
‫تست من روی نسخهٔ آخر Mellel این تازگی را برایم داشت که جیزه پروی جدید سیستم مک بکلی از کُد گذاری روی آلترناتیوهای نمایشی حروف خودداری کرده است (که روش کار اغلب فانت‌های جدید است) و این امر مِتد قدیمی مِلِل را بکلی بی‌استفاده کرده است. از سوی دیگر این برای کاربران مِلل این حسن را دارد که تشخیص دهند این واژه پرداز یک واژه پرداز منحصراً OpenType است (مثل همهٔ واژه‌پردازهای روی ویندوز) و نباید از قلم‌های تکنولوژی اپل استفاده کنند.‬
Pages
‫اگرچه در ایرماگ خوانده‌ام که با import کردن یک متن از ویندوز می توان روی Pages فارسی نوشت، ولی تا زمانی که خود اپل رسماً از متن راست به چپ در Pages پشتیبانی نکرده است، من شخصاً از این کار خودداری می‌کنم. تست من هم نشان داد که حتی برای خود جیزه هم که مستقیماً از TextEdit کپی شده بود، با اشکالاتی جدی روبرو می‌شود. این برنامه برای کار جدی فارسی نویسی اصلاً مناسب نیست.‬
OpenOffice
‫این سورپریز من بود. انتظار داشتم که OpenOffice پاراگراف اول را درست نشان دهد و پاراگراف دوم را نادرست. نتیجه درست برعکس بود. من وقتی روی این برنامه نگذاشته‌ام که بدانم در مورد تکنولوژی متن روی مک چکار کرده‌اند ولی احتمالاً اگر تنظیمات برنامه عوض شود، OpenOffice از موتور متن خودش به جای موتور متن مک استفاده می‌کند و در آن صورت پاراگراف اول درست نمایش داده خواهد شد و پاراگراف دوم نادرست.‬
NeoOffice
‫نئوآفیس بر این اساس تهیه شده است که صرفاً از موتور متن خود مک استفاده کند. اما این استفاده را به قابلیت‌های جدید مک که در TextEdit مشهود است تعمیم نداده است. نئوآفیس یک واژه پرداز منحصراً AAT است و جالب این است که اگر فانت OT انتخاب شده باشد، آن را بکلی نادیده می‌گیرد و از فانت پیشفرض خود مک (Geeza Pro) استفاده می‌کند. همانطور که در عکس مشاهده می‌شود، هر دو پاراگراف با جیزه نمایش داده شده‌اند.‬
NisusWriter Express & Pro
‫نایسس اولین واژه‌پردازی بود که از همان ابتدا دربست از خود موتور متن مک استفاده می‌کرد و منحصراً AAT بود. حالا که مک OT را به AAT ترجمه می‌کند، نایسس هم از عهدهٔ‌ هر دو تکنولوژی بر می‌آید و از بسیاری جهات، هرچه در TextEdit شدنی باشد، در Nisus هم شدنی است، البته با کنترل های بیشتر. چیزی که به چشمم خورد این است که اگر متن در نایسس از ابتدا به عنوان متن راست به چپ تعیین نشده باشد، نایسس با نیم‌فاصله مشکل دارد و آن را نادیده می‌گیرد. همانطور که در عکس پیداست، متنی که من از TextEdit مستقیماً روی نایسس کپی کردم، از آنجا که نایسس از پیش برای متن راست به چپ تنظیم نشده بود، نیم‌فاصله را در «قلیچ‌خانی» از قلم انداخته است. ولی امتحان کردم و با تنظیم قبلی راست به چپ، نیم‌فاصله را درست عمل می‌کند.‬
‫***‬
‫برداشت اولیهٔ من از این تست جنگی این است که مک هنوز یک پلاتفرم AAT است و نباید آن را چیز دیگری تلقی کرد. البته در سطح سیستم امکاناتی برای پشتیبانی از تکنولوژی OT اضافه کرده است که برخی از برنامه‌ها از آن استفاده می‌کنند و برخی دیگر استفاده نمی‌کنند. ولی آن تکنولوژی قلم که در مک «بومی» است، تکنولوژی قلم Apple Advanced Typography یا همان AAT است و این قضیه عوض نشده است.
http://en.wikipedia.org/wiki/Apple_Advanced_Typography
پیوست‌ها
Screen shot 2010-12-24 at 1.21.03 PM.jpg
در کل 1 بار ویرایش شده. اخرین ویرایش توسط Behnam در 25 دسامبر 2010, 17:05.
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط aamir » 25 دسامبر 2010, 14:08

مرسی بهنام جان / هر چند به قول خودت جنگی بود ولی برای من یک review خوب بود!
امیر
نماد کاربر
aamir
 
پست‌ها : 514
تاریخ عضویت: 31 مارس 2008, 13:43
محل سکونت: ایالات متحده

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط saeidk » 25 دسامبر 2010, 15:59

خیلی ممنون از این تحقیقت
آیا افزودن aat به قلمهای سری برنا رایانه خیلی کار وقت گیری است؟
مثلا با یک اکشن یا چیزی مثل آن نمی شود این کار را کرد
نماد کاربر
saeidk
 
پست‌ها : 1087
تاریخ عضویت: 17 دسامبر 2005, 19:20
محل سکونت: ایران-تهران

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 25 دسامبر 2010, 19:19

تا آنجا که یادم می‌آید قلم‌های بُرنا همه عیناً مثل هم ساخته نشده بودند. گلیف‌ها از یک ایندکس و نام واحد و یگانه برخوردار نبودند. بعضی مفصل‌تر بودند و بعضی مختصرتر. به همین دلیل هم تبدیل یا اضافه کردن AAT به آنها با یک اکشن غیر ممکن است. باید برای هریک بطور جداگانه AAT نوشت. به زحمتش هم نمی‌ارزد چون خیلی از آنها واقعاً بدرد نخور هستند. راستی آخرین باری که سراغشان رفتم، ظاهراً بُرنا نازنین را از این سری حذف کرده است.
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط aamir » 25 دسامبر 2010, 22:20

یه سوال بی ربط!
قبل از برنا رایانه هیچ فانتی در ایران وارد کامپیوتر نشده بود؟
امیر
نماد کاربر
aamir
 
پست‌ها : 514
تاریخ عضویت: 31 مارس 2008, 13:43
محل سکونت: ایالات متحده

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 25 دسامبر 2010, 23:04

راستش من هم دیر هنگام و در همین دیار غربت کامپیوتری شده‌ام و از آن چیز زیادی نمی‌دانم. ولی به تصور من قبل از بُرنا چیزی به نام «کامپیوتر خانگی» در ایران وجود نداشت. کامپیوترها در ادارات بودند و مؤسسات انتشاراتی. همین نازنین فانتی بود که انتشارات کیهان به لینوتایپ سفارش داده بود. کیهان چاپ لندن هنوز هم از نازنین استفاده می‌کند. کیهان چاپ ایران را نمی‌دانم (و نمی‌خواهم بدانم). لوتوس را آی‌بی‌ام برای پشتیبانی از فارسی در دستگاه‌هایش توسعه داد و دیگر فانت‌هایی هم که سرشان به تنشان می‌ارزد در یکی از این مراجع بزرگ و برای مصارف صنعتی شکل گرفته‌اند. بُرنا در واقع آنها را برای عصر «کامپیوتر خانگی» جمع‌آوری کرد.
در کل 1 بار ویرایش شده. اخرین ویرایش توسط Behnam در 28 دسامبر 2010, 08:56.
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Reza.Y » 26 دسامبر 2010, 18:21

ممنون بهنام جان. گویا حداقل برای رسم‌الخط‌های پیچیده دردسر قاطی شدن این چند سیستم تمام شدنی نیست.

راستی وضع لیسانس این فانت‌ها چطور است؟ می‌شود برای استفاده وب ازشان وب‌فانت ساخت؟ (در ضمن وب‌فانت‌های عربی دارند می‌آیند: http://webfonts.fonts.com/en-US/Project ... ery=arabic)
Reza.Y
 
پست‌ها : 435
تاریخ عضویت: 30 مه 2006, 20:19

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 26 دسامبر 2010, 21:39

در مورد لیسانس نمی‌دانم. ولی خُب رضا جان اپل را که می‌شناسی! حاکمیت Firewire بر USB را سر همین لیسانس و طمع بی‌دریغش از دست داد! چرا راه دور برویم. حاکمیت AAT بر OT را!
حالا در مورد وِب، این جیزهٔ پلنگ مرا وادار کرده کاری کنم که در خوابم هم نمی‌دیدم.... از تاهوما تشکر کنم!!!
روی تایگر حداکثرش این بود که تاهوما رو نصب نمی‌کردم و همه چیز رو در وِب با جیزه می‌دیدم. حالا تحمل جیزه هم کار ساده‌ای نیست! این است که از تاهوما قدردان هستم که همهٔ وِب را اشغال کرده است تا من بتوانم وِب را با Tahomabuster خودم ببینم و نه جیزه!

پشتیبانی مک از OT به برداشت من حالت ترجمهٔ جداول فانت OT به AAT رو داره. این بکلی با روشی که خود موتور متن OT در مورد این فانت‌ها عمل می‌کنه متفاوته. توی یک فانت OT تو مشخص می‌کنی که فلان گروه گلیف گلیف‌های مثلاً شکل میانهٔ فلان گروه گلیف شکل اصلی حروف هستند. همین. دیگه تشخیص اینکه حالا کِی و کجا حروف اصلی به شکل میانهٔ خود تبدیل میشن به عهدهٔ موتور متن OT هست و بقول معروف آن Uniscribe معروف. به همین دلیل هم هست که کاربران زبان‌های دوردست مدام از ویندوز شاکی هستند که بابا فلان حرف الفبای زبان ما پنج سال آزگار هست که توی یونیکد مشخص شده ولی هنوز هم توی فانت درست عمل نمی‌کنه. خُب این به این دلیله که Uniscribe هنوز وقت نکرده به اون برسه و مشخص کنه که رفتار آن کاراکتر چگونه باید باشه.
توی AAT این حرفها نیست. تو یک گلیف، یک کُد یونیکد رو برای یک کاراکتر توی فانت می‌گذاری، و توی همون فانت هم مشخص می‌کنی که رفتارش چگونه باید باشه. کِی به شکل میانه تبدیل میشه و کِی به شکل آخر. اگر امروز یک کاراکتر به یونیکد اضافه بشه، فردا می‌تونی براش فانت بسازی که درست کار کنه! البته برای بعضی زبان‌ها که تغییر و تبدیل اشکال حروف خیلی پیچیده‌تر از فارسی هست، AAT از نظر برنامه نویسی هنوز محدودیت‌هایی داره. ولی برای اسکریپت عربی، تو امروز یک حرف از زبان کُردی رو به یونیکد وارد کن، من فردا براش یک فانت کاملاً کارآمد درست می‌کنم! در OT آن حرف جدید باید حالا حالاها منتظر Uniscribe بماند!
حالا این روده درازی‌ها برای این بود که بگویم به برداشت من پشتیبانی کنونی مک از قلم‌های OT اصلاً به موتور متن OT و Uniscribe ربطی نداره. آن جداولی که در قلم OT گلیف‌های الفبا و اشکال اولی و میانه و آخری آن را مشخص کرده‌اند، به جداول AAT ترجمه می‌شوند و از دستوالعمل حروفچینی AAT برای اسکریپت عربی استفاده می‌کنند که اپل قبلاً این دستورالعمل رو در ابزار قلم‌سازی خودش توسعه داده و من هم از آن برای قلم‌سازی -با تغییراتی- استفاده کرده‌ام. (ایلیا یک باگ در تغییرات من کشف کرده که آن داستانی دیگر است!)
به عبارت دیگر در یک قلم OpenType، همان کاراکتر جدید مثلاً کردی که منتظر Uniscribe است تا تکلیفش را روشن کند، در TextEdit مک در جا، و با استفاده از CoreText خود مک به درستی حروفچینی خواهد شد!
فکر می‌کنم منظورم روشن شده باشد. مک از تکنولوژی OpenType پشتیبانی نمی‌کند. قلم‌هایی را که با آن تکنولوژی تولید شده‌اند، به تکنولوژی خودش ترجمه و قابل استفاده می‌سازد. دیوار میان دو تکنولوژی همچنان پابرجاست.
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 27 دسامبر 2010, 05:00

حالا که اینهمه خبر بد دادم، بگذارید یک خبر خوب هم بدهم!
چند ماه پیش که هنوز با مک قبلی بودم گفتگویی پیش آمد با یکی از دوستان که روی ویندوز کار می‌کند. حالا URL صفحه‌ای که روی نِت مورد بحث بود را ندارم ولی عکس‌هایی که در آن زمان از نمایش یک متن سنگین عربی در ویندوز و مک گرفته بودیم هنوز دارم. قلم پیشفرض آن متن عربی در نِت تاهوما بود. من روی مک از آن متن با جیزه (قدیم) و تاهوماباستر عکس گرفتم و دوستم از همان متن با تاهوما و تایمز نیو رومن روی ویندوز. عکس‌ها را ضمیمه می‌کنم که در آن تاهوماباستر با کادر قرمز مشخص شده است. جیزهٔ قدیمی همانطور که می‌بینید نه تنها اِعراب را درست جاگذاری نمی‌کرد، بلکه کلی از حروف را کم داشت. تاهومای اصلی روی ویندوز که قربانش بروم ولی تایمز از جاگذاری اِعراب استفاده می‌کند و کیفیت کار چندان بد نبود اگرچه کلاً تایمز برای وِب از وضوح نمایش مناسبی برخوردار نیست.
حالا من روی پلنگ برفی در عکسی سه فانت را مقایسه کرده‌ام. جیزهٔ قدیم، جیزهٔ جدید و تاهوماباستر. اولاً جیزهٔ جدید خیلی کامل تر شده است. ثانیاً -و این خیلی مهم است- از تکنیک اِعراب گذاری استفاده کرده است. این همان GPOS است که AAT به آن صورتی که به درد نوشتار فارسی بخورد نداشت و اکنون، با اضافه کردن برخی از تکنیک‌های OpenType به سیستم خود، در تکنولوژی قلم خود نیز آن را اضافه کرده است. به زبان ساده، ساختن نستعلیق با AAT ممکن شده است!
پیوست‌ها
Tahoma versus TNR.JPG
Geeza Pro versus Tahomabuster.jpg
Leopard Web.jpg
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط saeidk » 29 دسامبر 2010, 23:04

ببخشید که این مطلب را اینقدر دیر می نویسم چون چند روزی به اینترنت دسترسی نداشتم

فونتهای برنا یعنی آنها که با b شروع می شوند مثلا b lotus تا آنجا که به یاد دارم همه عین هم هستند و دلیل من برای این تقاضا این بود که اکثر فایلهای ورد در ایران با همین فونت هستند و وقتی با مک باز می شوند یا فونت عوض می شود یا حروف از هم جدا است و این مانعی برای پیوستن کاربران بشتر به مک در ایران است

درباره تاریخچه فونت فارسی در کامپیوتر هم تا آنجایی که من یادم می‌آید
ابتدا برنامه های مثل زرنگار در داس بودند که با همین قلمهای معمول فارسی مقل لوتوس کار می کردند بعد همان شرکت سازنده زرنگار یعنی سینا سافت نسخه ای از ویندوز را ارائه داد که فارسی بود
بعد ویندوز 95 عربی منتشر شد آن وقت یک نفر قلم اندلوس از این ویندوز را برداشت و در آن به جای حروف عربی حروف فارسی از همان قلمهای سینا را گذاشت
مشکل آن فوتها نبود حرف ی وسط فارسی بود که باعث می شد اگر در تایپ حرف از ی فارسی و نه عربی استفاده شود حرف ی در وسط به صورت تنها دیده شود نه چسبان

در آخر از میان انبوه ویندوزهای 98 فارسی برنارایانه یک ویندوز فارسی شده که مشکلات کمتری از بقیه داشت ارائه داد.
در این ویندوز این شرکت فونتهای ذکر شده در بالا را را اصلاح کرد مشکل ی را حل کرد و چون ویندوز فارسی برنا در آن سالها استادارد شده بود این سری از فونتها هم استاندارد شد بعد هم که ویندوز اکس پی فارسی آمد باز هم همان فونتها باقی ماند الان هم 90 درصد فایلهای ورد در ایران با همین فونتها هشتند واغلب کاربران به مباحث فنی ما کاری ندارند و این فونتها مشکل آنها را راه می‌اندازد مخصوصا که محصلات خاورمیانه ادوبی هم با این فونتها کار می کنند
ببخشید که طولانی شد
نماد کاربر
saeidk
 
پست‌ها : 1087
تاریخ عضویت: 17 دسامبر 2005, 19:20
محل سکونت: ایران-تهران

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Ilia » 30 دسامبر 2010, 04:10

سعید جان، خیلی جالب بود. اصلا هم طولانی نبود. متشکر!
نماد کاربر
Ilia
Site Admin
 
پست‌ها : 6073
تاریخ عضویت: 25 سپتامبر 2006, 01:01
محل سکونت: کانادا

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط AliGhz » 03 مه 2011, 15:10

دیروز متنی را در Mellel تایپ می‌کردم که حاوی عبارات لاتین (با علائم نقطه‌گذاری) در میانه‌ی متن فارسی بود. به عبارت دیگر، پاراگراف راست-به-چپ بود اما در میانه‌اش نیاز بود که عبارات لاتین، با فرمت چپ-به-راست باشند تا درست دیده شوند. من تصور می کردم که حالت پیش‌فرض و طبیعی همین است که زبان و direction هر تکه‌متن، به‌درستی تشخیص داده شده و اعمال شود. اما این‌گونه نبود و مثلا علامت سوالِ انتهای جمله انگلیسی، در ابتدایش نشان داده می‌شد و وقتی کار به اعداد و خط فاصله می‌رسید هم همه چیز به هم می‌ریخت.

من شک کردم که مک رفتار طبیعی‌اش همین است یا نه (به‌نظرم می‌آمد قبلا درست کار می‌کرد!). با نئوآفیس هم امتحان کردم و دیدم به همان حالت بود. مطمئن نبودم Word ویندوز چه رفتاری دارد و اصلا داشتم شک می‌کردم که کدام رفتار می‌تواند درست و طبیعی باشد.

امروز، روی پی‌سی و ورد 2007 امتحان کردم و دیدم ذهنیت من درست بوده (یعنی جهت هر متن، خودکار تشخیص داده شود.) حالا نمی‌دانم رفتاری که من از مک دیدم همیشه همین‌طور است یا احیانا نادانسته تنظیماتی را دستکاری کرده‌ام که این‌طوری شده است؟

تصویر پیوست، متن تایپ‌شده در ورد 2007 در ویندوز است که "رفتار طبیعی دارد."

در مقایسه با سطر سوم فایل پیوست، مثلا در مک هر کاری کردم نشد که عبارت -6 در ابتدا بیاید و به‌طور طبیعی که عبارت لاتین را تایپ می‌کردم، این شکلی می‌شد:
yourdomain.com/positive-affirmation-6

[همچنین در تصویر پیوست، رفتار جمله اول خیلی جالب و طبق انتظار است. در نخستین جمله انگلیسی، علامت سوال به‌درستی در انتهای جمله آمده،. در دومین جمله، علامت نقطه (اگر صفحه کلید لاتین باشد) در انتهای جمله انگلیسی قرار می گیرد؛ اما در جمله حاضر، چون برای گذاشتن نقطه، صفحه کلید فارسی شده است، نقطه به‌درستی در انتهای کل عبارت قرار گرفته است و شما عبارت را از سر تا ته که می‌خوانید، احساس می‌کنید که رفتار متن کاملا طبیعی است .]
پیوست‌ها
word-sample.jpg
 Think Different.
نماد کاربر
AliGhz
Site Admin
 
پست‌ها : 2038
تاریخ عضویت: 14 نوامبر 2009, 16:55
محل سکونت: تورنتو/تهران

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Ahmad » 03 مه 2011, 23:36

Behnam نوشته است:[نمایش]
حالا که اینهمه خبر بد دادم، بگذارید یک خبر خوب هم بدهم!
......این همان GPOS است که AAT به آن صورتی که به درد نوشتار فارسی بخورد نداشت و اکنون، با اضافه کردن برخی از تکنیک‌های OpenType به سیستم خود، در تکنولوژی قلم خود نیز آن را اضافه کرده است. به زبان ساده، ساختن نستعلیق با AAT ممکن شده است!


بهنام جان،

اکنون با افزوده شدن این امکان به تکنولوژی AAT آیا این امکان وجود دارد که مثلا کارکترهای موجود در خط Zapfino یا Apple Chancery را با کاراکترهای موجود در خط ایران نستعلیق را عوض کرد و امکانات تایپوگرافی پیچیده در این دو خط لاتین را از این طریق به ایران نستعلیق انتقال داد؟

احمد
پیوست‌ها
Screen shot ۲۰۱۱-۰۵-۰۳ at ۲۱.۰۵.۲۸.png
نماد کاربر
Ahmad
Site Admin
 
پست‌ها : 1279
تاریخ عضویت: 30 مه 2004, 17:33
محل سکونت: سوئد

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط AliGhz » 04 مه 2011, 01:07

در مورد موضوعی که دو پست قبل نوشتم، الان دوباره در مک امتحان کردم. در TextEditرفتار طبیعی است و وقتی متنی را از آن کپی و در Mellel یا نئوآفیس پیست می‌کنم، درست انجام می‌شود. ولی در خود ملل یا نئوآفیس یا جاهای دیگر (مثلا برنامه Sparrow Mail) یا همین ایرماگ، رفتار غیرطبیعی است! یک بوم و دو هوا که نباید باشه!

کپی/پیست از تکست‌ادیت:

این متن Latin‪?‬ در بین متن Farsi ‪:)‬ است! و همه چیز، مثلا ‪/‬site طبیعی است و این هم: 6‪-‬positive‪-‬affirmation طبیعی است.

تایپ مستقیم:

این متن Latin? در بین متن Farsi :-) است! و همه‌ چیز، مثلا /site غیرطبیعی است و این هم: 6-positive-affirmation غیرطبیعی است!
پیوست‌ها
Screen shot ۱۳۹۰-۰۲-۱۴ at ۱.۰۷.۱۲.png
Screen shot ۱۳۹۰-۰۲-۱۴ at ۱.۰۶.۴۸.png
Screen shot ۱۳۹۰-۰۲-۱۴ at ۱.۰۶.۳۱.png
 Think Different.
نماد کاربر
AliGhz
Site Admin
 
پست‌ها : 2038
تاریخ عضویت: 14 نوامبر 2009, 16:55
محل سکونت: تورنتو/تهران

Re: رفتار فارسی در پلنگ برفی

پستتوسط Behnam » 04 مه 2011, 03:24

احمد

از نظر تئوریک ممکن است. از نظر پراتیک (که هنوز هم خیلی تئوریک است) خیلی ساده تر خواهد بود که از ابزار فانت سازی خود اپل برای تعریف و نوشتن آلترناتیو گلیف‌ها استفاده کرد. در مورد نستعلیق هم البته آلترناتیو گلیف می‌تواند وجود داشته باشد. ولی بخش عمدهٔ آلترناتیو‌ها انواع کشیدهٔ‌ حروف هستند. من در این مورد به نظرم رسیده است که علاوه بر آن روش دستیابی به آلترناتیوها از طریق پانل تیپوگرافی، می‌توان ترتیبی داد که اگر یکبار کشیده را تایپ کنی، نوع «کشیدهٔ کوتاه» حرف ظاهر شود. اگر دوبار کشیده را تایپ کنی نوع «کشیدهٔ متوسط» و اگر سه بار کشیده را تایپ کنی نوع «کشیدهٔ بلند». خود کشیده از خودش شکل و شمایلی ندارد. صرفاً یک کُد است.
فعلاً که امکانات تکنیکی آن مهیا نیست ولی در آینده این روش امکان این را می‌دهد که در تراز کردن خودکار متن در برنامه‌هایی که کشیده تزریق می‌کنند، این آلترناتیوها بطور خودکار ظاهر شوند. در OT البته.
در AAT هم اگر بتوان دوباره آن فیچر 'just' را روبراه کرد همین کار را می‌کند.

علی

این متن آزمایشی تو الحق که یک آزمایش... می‌خواستم یک اصطلاح بی‌ادبانه بکار برم که نمی‌برم! خلاصه خیلی آزمایش مشتی است! چیزی که هست این است که علامات پرانتز و غیره بسته به اینکه روی صفحه‌کلید فارسی تایپ شده باشند و بعد صفحه‌کلید را به انگلیسی تبدیل کرده باشی یا ابتدا صفحه‌کلید را انگلیسی کرده و سپس تایپ کرده باشی کلی توفیر می‌کند. من که دیگر زحمت سر در آوردن از این پیچیدگی‌های BiDi را به خودم نمی‌دهم. ولی توجهت را به دو نکته جلب می‌کنم. یکی اینکه چه صفحه‌کلیدی علامات موجود در هر دو صفحه کلید را تایپ کرده است، و دیگر اینکه روی تکست‌ادیت اگر متن آزمایشی تایپ می‌شود، جهت نگارش برای پاراگراف و سکشن هر دو باید تیک شوند، مگر اینکه بخواهی گیج تر بشوی! این هم امتحانی که من کردم و نتیجه ظاهراً یکی شد.

اما این که Mellel منطق خودش را برای تنظیمات BiDi بکار برده باشد چندان برای من تعجب‌آور نخواهد بود.
پیوست‌ها
Screen shot 2011-05-03 at 6.19.09 PM.png
نماد کاربر
Behnam
 
پست‌ها : 3534
تاریخ عضویت: 27 مه 2004, 04:44
محل سکونت: کانادا

بعدی


بازگشت به خط، زبان و قلم‌سازی


کاربران حاضر در این انجمن: بدون کاربران آنلاین و 2 مهمان